Cuộc gặp gỡ giữa chữ quốc ngữ và văn chương Công Giáo
Thứ bảy - 03/10/2026 07:49 211
Tọa đàm "Nước Mặn và chữ Quốc Ngữ qua dòng thời gian" tại Giáo Phận Qui Nhơn
Hình ảnh: Gp Qui Nhơn
CUỘC GẶP GỠ GIỮA CHỮ QUỐC NGỮ VÀ VĂN CHƯƠNG CÔNG GIÁO
Ngày 29/9/2026, tại Đại Chủng viện Qui Nhơn, Ban Văn hóa Giáo phận Qui Nhơn tổ chức Tọa đàm “Nước Mặn và chữ Quốc ngữ qua dòng thời gian”, với sự hiện diện của khoảng 200 tham dự viên, gồm Đức cha Mathêô Nguyễn Văn Khôi, quý linh mục, tu sĩ nam nữ, chủng sinh, các học giả, chuyên viên, nhà nghiên cứu và những người quan tâm trong và ngoài Công giáo. Từ những nơi chốn, con người và sự kiện gắn với lịch sử chữ Quốc ngữ, buổi tọa đàm mở ra một dịp trở về với hành trình của chữ viết đã từng bước đi vào đời sống văn hóa Việt Nam.
Hình ảnh: Gp Qui Nhơn
Trong dịp đặc biệt này, chị Maria Đinh Ngọc Oanh (Thêu), thuộc Hội dòng Trinh Vương, với tư cách tu sĩ – nhà nghiên cứu, đồng thời là tác giả và diễn giả trình bày tham luận “Sự trưởng thành năng lực biểu đạt của chữ Quốc ngữ trong môi trường văn học Công giáo Việt Nam nửa đầu thế kỷ XX”. Từ việc khảo sát các tác phẩm văn học giai đoạn 1900–1945, tham luận gợi lại quá trình chữ Quốc ngữ mở rộng khả năng biểu đạt: từ việc ghi lại những sự việc bên ngoài, chữ viết dần đi vào ký ức, lương tri, niềm tin và những suy tư của con người trong đời sống.
Hình ảnh: Gp Qui Nhơn
Hình ảnh: Gp Qui Nhơn
Qua những trang truyện, tiểu thuyết, tuồng kịch, du ký và thơ ca, khả năng biểu đạt của chữ Quốc ngữ còn được mở rộng trong chính cách dùng từ và tạo nghĩa. Một từ ngữ quen thuộc, khi đặt vào một văn cảnh mới, có thể mang thêm sắc thái, đánh thức những liên tưởng và mở ra những tầng nghĩa giàu sức gợi. Trong tiến trình trưởng thành ấy, văn học Công giáo nửa đầu thế kỷ XX là một môi trường tuyệt vời để chữ Quốc ngữ được thử sức, được mở rộng và được tôi luyện, góp phần làm giàu thêm khả năng biểu đạt của tiếng Việt.
Những trang viết từ thế kỷ trước vì thế vẫn có thể đưa người đọc hôm nay đến gần một thế giới rất con người: những điều mắt thấy, những điều lòng tin soi sáng, những day dứt trước cuộc đời và những rung động khó diễn tả thành lời. Qua đó, chữ viết vừa lưu giữ một thời đã qua, vừa giữ lại tiếng nói của những tâm hồn từng sống, từng tin và từng thao thức. Có lẽ, đó cũng là điều đẹp đẽ còn lại sau cuộc gặp gỡ giữa chữ Quốc ngữ và văn chương Công giáo trong buổi Tọa đàm. Những gì được trao lại từ quá khứ tiếp tục tìm thấy một đời sống mới nơi người đọc hôm nay. Và mỗi người, với khả năng nhỏ bé của mình, lại có thể tiếp tục trao đi một điều tốt đẹp cho con người và cuộc đời.